De bierfiets is al jaren een bekend verschijnsel in het Nederlandse straatbeeld. Gezelschappen trappen gezamenlijk door een stad, terwijl onderweg alcohol wordt geschonken en gedronken. De combinatie van alcoholgebruik, groepsgedrag en deelname aan het verkeer roept vragen op over de verkeersveiligheid, openbare orde, leefbaarheid en gezondheid.
Bij een bierfiets is het van belang onderscheid te maken tussen de bestuurder en de overige deelnemers, o.a. in verband met de regels uit de Wegenverkeerswet 1994. Artikel 8 gaat specifiek in op de regels voor de bestuurder. De bestuurder van de bierfiets heeft de verantwoordelijkheid voor het besturen van het voertuig en moet binnen de in het artikel 8 genoemde normen blijven. De overige deelnemers kunnen tijdens de rit, tot op zekere hoogte wel alcohol drinken. Verhuurders van bierfietsen kunnen hierover vooraf duidelijke afspraken maken en deelnemers/gebruikers informeren over de regels.
Alcohol: openbare orde en gezondheid
De discussie over bierfietsen speelt zich daarnaast nadrukkelijk af op het gebied van openbare orde en leefbaarheid. Gemeenten die beperkingen opleggen aan bierfietsen noemen onder meer geluidsoverlast, openbare dronkenschap, wildplassen, baldadigheid en verkeershinder als redenen.
Alcoholverbodsgebieden kunnen worden ingesteld en alcohol onder de 18 in de openbare ruimte of inrichtingen is ook verboden.
Artikel 25g van de Alcoholwet biedt gemeenten de mogelijkheid de verplichting te stellen voor de aanwezigheid van iemand die beschikt over voldoende kennis en inzicht op het gebied van sociale hygiƫne. Deze eis kan ook gekoppeld worden aan een type vervoermiddel, bijvoorbeeld een bierfiets
Daarmee verschilt de aanpak per gemeente. Er zijn gemeente die een totaalverbod kiezen voor de bierfiets.
De 0.0-bierfiets heeft, mits voldaan wordt aan de eisen Wegenverkeerswet wellicht nog een lange toekomst.
Het concept van de 0.0-bierfiets is ontstaan als een antwoord op de toenemende maatschappelijke discussie rondom de traditionele bierfiets. Waar de klassieke bierfiets in veel binnensteden al verboden waren wegens geluids -en gedragsoverlast door alcohol, is de 0.0-bierfiets een alternatief dat zich richt op gezelligheid zonder alcohol in het verkeer en een goede gezondheid.
Conclusie
De bierfiets bevindt zich op het snijvlak van recreatie, alcoholgebruik, verkeer en openbare orde. Hoewel de bestuurder nuchter moet blijven, kunnen andere deelnemers tijdens de rit alcohol gebruiken. De combinatie met groepsgedrag en deelname aan het verkeer kan daardoor vragen oproepen over verkeershinder en leefbaarheid.
Waar de ene gemeente vooral kijkt naar openbare orde en overlast, kan een andere gemeente ook verkeershinder, verkeersveiligheid of gezondheid meewegen.
De vraag of de bierfiets nog past binnen de huidige samenleving en bijvoorbeeld het nieuwe advies van de gezondheidsraad, wordt steeds belangrijker. Het met name studentikoze gebruik in de beginjaren, en het algemene gebruik daarna, maakt dat er steeds meer weerstand tegen dit fenomeen is ontstaan.
Het is aan de gemeente om maatwerk te ontwikkelen, dat aansluit bij haar visie en beleid.